S. HALUK UYGUR S. HALUK UYGUR
 

FOTOĞRAF'DA ÇIPLAKLIK ÜZERİNE BİR YAZI

Fotoğrafta kuramsal düşünmeye başladığımdan beri "Çıplaklık" kavramı hep zihnimi kurcalar.
Sadece kelime anlamını bile düşünsek birçok farklılıkla karşılaşabileceğiniz, böyle bir kavramın, fotografik çözümlemesinin sanat fotoğrafının temel özelliğini anlamamıza olanak tanıyacağına inanırım.
Sözlükteki karşılığı" örtüsüz olmak" olarak tarif edilen "Çıplaklık"a , birçok kez mecazi anlam da yüklüyoruz.
Katıksız, özgür, başka bir şey eklenmemiş, açık gibi anlamlar.
Çıplak fiyat, çıplak düşünce, çıplak araba, çıplak arazi gibi tabirlerle; vergisiz fiyatı, açık düşünceyi veya aksesuarsız arabayı kastetmez miyiz?
Fotoğrafta da aynı anlamlandırmalar geçerlidir zannederim. Fotoğraf'da da çıplaklık "Vücudunun giysisizliği" başta olmak üzere, birçok sembolik değerler alabilir.
Ben bu yazımda daha çok "giysisizlik" üzerine kafa yormak istiyorum.
Sadece "giysisizliği" kastetsem bile, ne kadar değişken şu "çıplak" kavramı!..
Antalya sahillerinde kısa bir şortla gezen genç kızımız çıplak sayılmazken, aynı kızımız aynı elbiseyi İstanbul'da giyse, herkesi kendisine baktıracak kadar "Çıplak" kalabilir.
Yine aynı şekilde üstsüz güneşlenen karısını çıplak saymayan erkekler olduğu gibi, saçının bir perçemi görüldü diye eşinin çıplandığını düşünenler de var.
Şimdi  "Çıplak" kavramının niye kafamı karıştırdığını anladınız mı?
Daha neyin çıplak olduğuna bile karar verememişken, Fotoğraf 'da çıplaklığın kullanılmasının felsefik çözümlemesini yapmaya girişmek nasıl mümkün olacak?
Hangi çıplak erotiktir veya porno?
Hangisi cinsel istek uyandırmadan Fotoğraf'ın mesajını iletebilir. (Acaba bu tip fotoğrafları diğerlerinden ayırmak için mi "Nü" kelimesi kullanılıyor? )
Ne kadar zor bir soru biliyor musunuz!..
Ben aslında  bir tıp doktoruyum...
Her gün çok sayıda kadın karşımda çıplanıyor.
Ama 25 yılı geçmiş meslek hayatımda, bir kez bile onlara karşı cinsel bir ilgi uyanmadı bende. Ama hiç şüphesiz, onlardan bazıları normal yaşamımda karşıma aynı durumda çıksalardı durum değişirdi.
Ve tabi ki, önümde giysilerini çıkaran kadının da giysilerini çıkarırken sahip olduğu niyeti, benim davranışımı etkilerdi. İşini iyi bilen bir hanımefendinin niyeti beni baştan çıkarmak olsaydı, zannederim muayenehanemde de beni baştan çıkarabilirdi.
Yani bu durumda 3 ayrı obje ortaya çıkıyor.
Birincisi çıplak vücudun kendisi.
İkincisi çıplananın (veya konu fotoğrafsa buna çıplatanın da diyebiliriz) niyeti.
Üçüncüsü ise onu izleyenin algısı.
Her durumda da ortada çıplak bir beden var.
Bir de fotoğrafçının niyeti bulunuyor.
Vizörün arkasındaki ne anlatmak istiyor, amacı bedeni gösteren cinsel dürtü mü oluşturmak, yoksa bedeni kullanarak bir öyküyü, bir düşünceyi mi anlatmak?
Ama asıl önemli olan izleyicinin ne algıladığı...
Eğer fotoğrafçı işini ustaca yapmışsa;onun öyküsü, izleyicinin görüşleri içerisine girecektir. Ama fotoğrafçının işi iyi değilse, çıplaklık pornografinin bir parçası olmaktan kurtulamayacaktır.
İşte "çıplaklık" kavramının çözümlenmesinin,  fotoğraf felsefesine benzeyen yanı da bu olsa gerek. Fotoğrafçı bir objeye yüklediği kendi tanımını, izleyicinin düşüncesi haline getirebildiği miktar kadar başarılıdır. O fotoğraf da o miktarda iyidir.
Hemen itiraz seslerinin olduğunu izler gibiyim.
Tabi ki itiraz edenler olacak...
Ama ben böyle düşünüyorum.
En azından şimdilik.
 
FOTOĞRAF'DA ÇIPLAKLIK ÜZERİNE İKİNCİ  BİR YAZI
Bir fotoğraf sempozyumunda  çektiği çıplak fotoğrafları gösteren hanım arkadaşıma sordum;
"Bana çıplak poz verir misin?" diye.
Cevabı "Hayır!" oldu.
"Neden?" diye sorduğumda da.
"Ülkemizin şartlarını" gündeme getirdi.
Ama aynı şartlarda kendisi başka bir hanımın çıplak fotoğraflarını çekmişti.
Bulabilsem o model hanıma da sormak isterdim. "Ülkemizin şartları(!) sizin bu fotoğrafları çektirmenizde ne kadar etkili oldu?" diye.
Aslında birçok fotoğrafçı ve birçok model çıplak fotoğraf yapabilmek için can attıkları halde  "Ülkemizin şartları"ndan(!) fazlaca etkileniyorlar. Bu yüzden de fotoğraflarının anlatımında hiçbir rolü olmadığı halde,ortalık saçlarıyla veya başka bir maske ile yüzleri örtülmüş çıplak kadın  fotoğraflarından geçilmiyor.
Halbuki, çıplaklığın fotoğrafını çekebilmek için, ilk defa düşüncenin çıplanabilmesi gerekmez mi?
"Özgür düşünce" olmadan, "doğru fotoğraf" ne kadar olur sizce?
Eğer düşünce özgür ise, "Ülkelerin şartları"nı zorlamadan da, "Nü" fotoğraflar yapılabilir bence.
İlle de yalın göstermek de gerekmez, anlatım için çıplaklığı çağrıştıracak simgeler de kullanılabilir.
Şimdi haklı olarak siz de bana bir soru sorabilirsiniz.
"Çıplak" konulu fotoğraflar yapmak istiyorum. Bana model olur musunuz?
Cevabım:
Eğer anlatacak bir öykünüz var ise. Ve benim çıplak görüntülerimin bu öyküyü anlatmadaki rolüne, beni ikna edebilirseniz, tabiî ki size çıplak poz verebilirim. İnsanları çıplatmadan önce, düşüncenizi çıplatmanız dileğiyle.
 

S. HALUK UYGUR

 
Yorumlarınızı Buraya Yazın
 
Gelen yorumlar...
 
Haluk hocam çıplaklığı irdelediğiniz bu yazınızda toplumun degerlerinin sanat üzerindeki etkisini çok net betimlemissiniz yazınızın ikinci bölümünün sonunda siz çıplak konulu fotograflara model olurmunuz sorusuna verdiğiniz cevap türkiyedeki nü fotografın ne olması gerektiğini anlatması açısından çok önemli lakin sizin dediğiniz gibi fotograf yapandan daha çok fotoğraf çeken olduğundan ötürü sadece bakınca cıplak beden algılıyoruz burda genelde anlatılmak istenen fotograf çekenin (fotograf yapanın değil) zihninde kalıyor kanımca saygılar M.Ali afad 84. dönem
M.Ali ÇELİk :: 2008-01-12 :: 03:35:32

sevgili agabey bir fotografçi olarak,bir Adanali olarak sizinle her zaman gurur duydum.küçücük fotografhanemden yaymaya çalistigim fotograf sevgisini sizler sayesinde bütün dünya ADANADAN duydu.Içimdeki özlemleri mükemmel fotograflarinizla,aydinlatici cesur yazilarinizla dile getirdiginiz için candan tesekkürler-mesuteray.com.tr
mesut eray :: 2007-07-31 :: 21:49:22

HALUK abi ben senin yillardir bana doktorluk yaptigin bi hastanim.yazin gerçekten çok seyi ifade etmis ve bunlar genel anlamda anadolu toplumunun çeliskilerle dolu düsüncesi.bence çok güzel ve dogru mesajlar içeren bi yazi olmus kutlarim ve ellerinden öpüyorum saygilarimla.
MEHMET MAYUL :: 2007-07-15 :: 06:23:31

Halukcugum bildigin gibi özellikle yurtdisi yarismalarda çiplaklik çok prim yapmaktadir öyle ki fotografik olarak basarili olmayan nice basit fotograf ödül veya en azindan sergileme almaktadir. Bunun nedenini anlamakta zorluk çekmekteyim. Ben çiplakligin görüntülenirken fotografik ögelerin azami derecede kullanilmis olmasini destekliyorum ama kendi açimdan ah bir çiplak fotografi da çeksem de portfolyoma koysam demedim hiç.Çünkü anlatacak çok daha önemli hikayeler veya izlenecek,kurgulanacak çok daha iyi görseller olduguna inaniyorum.
birol kiraç :: 2007-10-07 :: 22:37:54

Gercekten de ciplaklik konusunda son zamanlarda okudugun en carpici degerlendirmeniz icin sizi kutluyorum.
Hakan Dogan :: 2007-06-15 :: 11:54:32

Yaziyi yazani kutluyorum "ülkemiz sartlari"nda görüsünü bu kadar çiplak bir sekilde dile getirdigi için. Ve söylediklerine tamamen katiliyorum.
Alpay :: 2007-06-12 :: 21:13:53

 
 
Ana Sayfa . Fotograf . Portfolyolar . Sergiler . Forumlar . Download . Biz . Site Map